LET OP!

Tillerman

Wij hebben in de zomer van 2010 door Litouwen, Letland en Estland gereisd. Met de Defender Td5 (2002) en aan de trekhaak onze Eriba Pan Familia Touring uit 1987.

Omdat het weinig bekende landen zijn en er niet heel veel mensen naartoe gaan wil ik ze daarom warm aanbevelen. Onbekend maakt onbemind wordt er wel eens gezegd. Maar wie van veel, erg veel prachtige natuur houdt en streken die nog niet door toeristen overlopen zijn, die vindt daar wat hij zoekt. Toeristisch staan deze landen nog in de kinderschoenen en dat komt omdat het gewoon best wel een eind rijden is voor je er bent. Maar voor wie de reis maakt blijkt al gauw dat ze wel begrepen hebben hoe het moet. Er zijn voldoende campings te vinden, en die zijn in de meeste gevallen, ook hygiënisch gezien, helemaal OK.

Wij houden erg van greenlanen. Voor wie niet weet wat dat is: met onze Land Rover over onverharde wegen door bossen en velden rijden. En onverharde wegen zijn daar nog plenty genoeg. Het hoofdwegennet bestaat uit enkele snelwegen, flink wat tweebaanswegen en verder een uitgebreid wegennet van gravelwegen tussen de dorpen, die prima bijgehouden worden. Er zijn ook veel boswegen/paden waar je goed kunt rijden als je een 4x4 hebt.

Je moet, om te beginnen, een heel eind door Polen. Over waanzinnig slechte wegen. Als Polen niet je bestemming is, en dat was het voor ons niet, dan houdt dat flink op.

Zodra we Litouwen (via de grenspost bij Ogrodniki) binnenreden had ik direct het gevoel dat ik in een soort Hobbit-land terecht was gekomen. Lieflijke, sappige groene heuvels en mooie groene bossen met hier en daar kleine houten huisjes in vrolijke kleuren geschilderd, met fleurige tuintjes erbij aangelegd. Als je wat beter kijkt zie je echter dat veel van die huisjes in een niet al te beste staat verkeren. Later leerden we dat de drie Baltische staten en hun inwoners in de tijd dat de Russen het er voor het zeggen hadden, echt verschrikkelijk uitgeknepen zijn, en grotendeels totaal afgesloten waren voor buitenlanders. Steden en dorpen waar de Russen militaire installaties en bases hadden, waren zelfs voor de inwoners ervan afgesloten; die mochten één keer per jaar op een door de Russen aangewezen plaats vrienden en familie uit andere delen van het land zien. Dat heeft de ontwikkeling van dorpen en steden geremd. Wat ik er dus pittoresk en Hobbit-achtig uit vond zien bleek vaak een armoedig hutje te zijn. Niettemin hebben de bewoners ervan geprobeerd hun omgeving er vrolijk, verzorgd en vriendelijk uit te laten zien, en zie je op de meest afgelegen plekken uiterst zorgvuldig aangelegde tuintjes, met houtsnijwerk uit bomen en boomstronken. Echt geweldig.
Zowel in Vilnius als in Riga zijn musea waar de Russische bezettingsperiode belicht wordt. En daar gaan je nekharen van overeind staan, gegarandeerd.

De geasfalteerde wegen zijn wisselend van kwaliteit. Er zijn hele nette wegen bij, maar ook wegen waar je verschrikkelijk zit te hobbelen en stuiteren in je auto.

Het eerste stuk van de reis hebben we over het verharde wegennet gereden, om interessante plaatsen te kunnen zien. Zoals Vilnius natuurlijk. Een mooie oude stad, maar er zijn ook gebouwen die door de Russen zijn neergezet en dat zie je meteen. Alsof je naar een gore steenpuist op een verder mooi lichaam kijkt. Trakai is bijvoorbeeld heel fraai, met zijn gerestaureerde burcht op een eiland in het meer. Maar aan dat meer staan ook enorm lelijke Russische vakantie-bungalows. Yuk.

Verder via Anyksciai, Panevezys naar Siauliai waar we de Kruisheuvel bekeken hebben. Ik ben niet wat je noemt religieus aangelegd maar al die kruisen en vooral ook de achterliggende geschiedenis tijdens de Russische bezetting is echt indrukwekkend.

Toen door naar Riga. Als ik ooit iemand een stedentrip moet aanraden: ga naar Riga, en dan vooral het oude stadsdeel VecRiga, dat BRUIST! Een levende, bruisende stad. In het, zéér fraaie, oude deel veel eet- en drinkgelegenheden, 's zomers vol terrassen met levende muziek en een heel erg goede sfeer. Ook is er, achter het station, een heel grote markt die gehuisvest is in vijf Zeppelin hangars uit de jaren dertig. En dat deed ook mijn luchtvaart-hart nog eens sneller kloppen!

Weer verder, over de Via Baltica (A1) richting Estland. Sommige stadjes waar we stopten bleken helemaal niets te hebben, maar een zicht op de pijnbomenkust aan de Golf van Riga is ook zeker niet te versmaden. Een paradijs voor kite-surfers, zo bleek ons.

De rit over de Via Baltica eindigde in Pärnu. Een stadje met een heuse, enigszins mondaine strandcultuur, waar de strandwachten de wacht houden op een heel fraai art-deco parasol-achtig balkon met uitzicht op zee en strand.
Een leuk uitgaansleven en prima restaurants. Ook barstte het daar van de Finnen die over gevaren waren vanuit Helsinki naar Tallinn.

De beschikbare tijd belemmerde ons om door te gaan naar Tallinn. Spijtig, want van andere reizigers hadden we onderweg gehoord dat dat een geweldig leuke stad zou zijn. Maar wat niet kan, kan niet. Dus, linksaf richting Tartu. Ook zo'n stad die volledig afgesloten is geweest; zelfs de bewoners konden er niet uit. Dat was omdat er een grote geheime Russische luchtmachtbasis lag voor strategische bommenwerpers, Tu-16's en Tu-22's voor de kenners. De basis ligt er nu nog, maar een deel van de startbaan is nu in gebruik als sprintbaan door de Autoclub Tartu, en als dump voor afbraakpuin uit de stad. In de verkeerstoren was maar iemand gaan wonen, want die stond toch leeg. De stad Tartu zelf heeft een erg mooi plein met raadhuis. Om het centrum heen liggen veel mooie ruime parken met heel mooie houten landhuizen, erg rustiek en aangenaam allemaal. Als je daar zo loopt is het ongelooflijk dat die stad 50 jaar totaal afgesloten is geweest van de buitenwereld..

Vanaf Tartu zijn we weer gaan zakken, en hebben we veel onverharde wegen gereden. En, o wonder!, die zijn vaak veel beter te berijden dan de slechte asfaltwegen. Hou iets van tussen de 50 en 75 km/u aan, dan heb je het minst last van de "corrugations" ofwel wasbordwegen. Je hebt er trouwens niet echt een terreinwagen voor nodig om daar te rijden, de bewoners doen het met ook met gewone auto's. Hoewel die vaak een wat, eh, minder florissante indruk maken.

Via veel onverharde wegen Aluksne, Pokrata, Tilza, Ludza, Aglona (mooie grote witte basiliek)naar Daugavpils om daar de voormalige KGB gevangenis te bezoeken, maar die was dicht wegens restauratiewerkzaamheden. Dat was heel jammer, want dat is gevestigd in een heel oud fort, gelegen aan de rivier Daugava.

Vandaar via Kaunas verder richting Polen, waar de slechte-wegen-ellende weer opnieuw begon.

Campings in het Balticum zijn over het algemeen goed bijgehouden met schoon sanitair. Alhoewel we er één troffen waar de toiletten op slot gingen na 22:30. Dus dat was urineren op straat, je moet wat hé. Restaurants op de camping kennen ze daar vrijwel niet, dus zelf je potje kunnen en willen koken is noodzakelijk. Wij hadden de ACSI-gids bij ons, maar die bleek niet betrouwbaar, ook niet in Polen trouwens. Overigens mag je in de Baltische landen overal vrij kamperen.

Erg leuke en mooie landen dus. Het Zuid-oosten van Litouwen vind ik zelfs een van de allermooiste stukjes van Europa die ik ooit heb gezien, met zijn heuvels en bossen. Echt geweldig.

Van de talen maak je echt niks, maar er wordt zo hier en daar wat Engels en wat Duits gesproken, en met handen en voeten kom je een heel eind. De mensen willen je erg graag begrijpen; een toerist in een klein dorpswinkeltje vinden ze echt wel erg interessant en iets bijzonders. Over het algemeen lijken de mensen in eerste instantie wat nors, maar zogauw je een gesprek opent zullen ze alles doen om te begrijpen wat je duidelijk wilt maken.

De Baltische keuken is eenvoudig, doch erg lekker. Salades worden veelal van allerlei koolsoorten gemaakt, er worden veel aardappelen gegeten. Vooral op het vlak van worsten en blokken spek die op diverse manieren gekookt en gebraden zijn hebben ze mijn hart gestolen. Jammie. De bieren zijn wat flauw, maar je kunt niet alles hebben.

De infrastructuur qua wegen staat, naar onze begrippen, nog in de kinderschoenen. Maar, voor wie van rijden over onverharde wegen door bossen en velden houdt, is dat dan weer ideaal. Je kunt alledrie de Baltische landen doorkruisen over een zeer uitgebreid net van onverharde wegen en bospaadjes, goed voor wekenlang off-road plezier en alles legaal!! Je TomTom weet er ook erg goed de weg. Bovendien worden de onverharde wegen goed bijgehouden; we kwamen meermalen wegwerkzaamheden tegen waarbij een grader vers gestorte gravel aan het uitsmeren was.

Wat foto's:

https://picasaweb.google.com/1137906...BalticJourney#

Panoramio - Photos by Han de Ridder

Filmpje van het rijden over de onverharde wegen:

Unpaved roads in the Baltic countries. on Vimeo